بلک فرایدی چیست و چرا به جمعه سیاه معروف شده است؟

احتمالاً بارها نام بلک فرایدی (Black Friday) یا جمعه سیاه را شنیده‌اید؛ روزی که بسیاری از فروشگاه‌ها و برندها محصولات خود را با تخفیف‌های ویژه عرضه می‌کنند و خریداران برای استفاده از پیشنهادهای جذاب به سراغ خرید می‌روند.

در سال‌های اخیر، بلک فرایدی به یکی از مهم‌ترین رویدادهای فروش در جهان تبدیل شده است. فروشگاه‌های اینترنتی و حضوری در این مناسبت کمپین‌های تخفیفی برگزار می‌کنند و فرصت مناسبی برای خرید کالاهای مورد نیاز با قیمت مناسب‌تر فراهم می‌شود.

اما بلک فرایدی دقیقاً چیست؟ چرا به آن جمعه سیاه می‌گویند؟ این مناسبت از کجا شروع شده و چرا در سراسر جهان محبوبیت پیدا کرده است؟

در این مقاله با تاریخچه بلک فرایدی، دلیل نام‌گذاری آن، زمان برگزاری و نکات مهم خرید در جمعه سیاه آشنا می‌شویم.

بلک فرایدی چیست؟

بلک فرایدی یا جمعه سیاه، یک رویداد بزرگ خرید و فروش است که هر سال در روز جمعه پس از روز شکرگزاری (Thanksgiving) در ایالات متحده آمریکا برگزار می‌شود.

در این روز، بسیاری از فروشگاه‌ها و برندها محصولات خود را با تخفیف‌های ویژه عرضه می‌کنند. کالاهایی مانند لوازم دیجیتال، پوشاک، لوازم خانگی، وسایل آشپزخانه، محصولات آرایشی و اکسسوری معمولاً در کمپین‌های بلک فرایدی حضور دارند.

هدف اصلی این رویداد، افزایش فروش فروشگاه‌ها و فراهم‌کردن فرصت خرید با قیمت‌های تخفیف‌خورده برای مشتریان است.

امروزه بلک فرایدی فقط به فروشگاه‌های فیزیکی محدود نیست و بخش بزرگی از خریدها از طریق فروشگاه‌های اینترنتی انجام می‌شود. به همین دلیل، بسیاری از فروشندگان کمپین‌های تخفیفی خود را چند روز یا حتی چند هفته زودتر آغاز می‌کنند.

چرا به بلک فرایدی، جمعه سیاه می‌گویند؟

شاید برایتان سؤال باشد که چرا یک روز پر از تخفیف و خرید را جمعه سیاه نامیده‌اند؟ برای پاسخ به این سؤال باید به تاریخچه این اصطلاح در آمریکا برگردیم.

۱. ماجرای ترافیک و شلوغی در فیلادلفیا

یکی از شناخته‌شده‌ترین روایت‌های تاریخی درباره نام بلک فرایدی به شهر فیلادلفیا در آمریکا و دهه ۱۹۵۰ و ۱۹۶۰ میلادی برمی‌گردد.

در روز جمعه پس از جشن شکرگزاری، تعداد زیادی از مردم برای خرید و تماشای مسابقه سالانه فوتبال ارتش و نیروی دریایی به شهر می‌آمدند. افزایش جمعیت باعث ترافیک سنگین، شلوغی خیابان‌ها و ازدحام فروشگاه‌ها می‌شد.

پلیس فیلادلفیا برای توصیف این روز شلوغ و دشوار از عبارت «Black Friday» استفاده می‌کرد. این نام به‌تدریج میان مردم و فروشندگان رواج پیدا کرد.

۲. داستان سیاه‌شدن دفتر حسابداری فروشگاه‌ها

روایت مشهور دیگری درباره نام‌گذاری بلک فرایدی وجود دارد که به حسابداری فروشگاه‌ها مربوط می‌شود.

در سیستم‌های سنتی حسابداری، زیان مالی را با جوهر قرمز و سود را با جوهر سیاه ثبت می‌کردند. بر اساس این روایت، فروشگاه‌ها در طول سال با هزینه‌های زیادی روبه‌رو بودند، اما در فصل خرید کریسمس و به‌ویژه بلک فرایدی، فروش آن‌ها افزایش پیدا می‌کرد و از وضعیت زیان‌ده به سودده می‌رسیدند.

به همین دلیل، گفته می‌شود این روز را Black Friday نامیدند؛ یعنی روزی که کسب‌وکارها وارد محدوده سود می‌شوند.

البته این توضیح بیشتر یک روایت تجاری و بازتفسیر بعدی نام بلک فرایدی است و شواهد تاریخی، منشأ این اصطلاح را به شلوغی‌های فیلادلفیا مرتبط می‌دانند.

تاریخچه بلک فرایدی از کجا شروع شد؟

برای شناخت بهتر این مناسبت، باید نگاهی به شکل‌گیری آن در آمریکا داشته باشیم.

روز شکرگزاری در آمریکا در آخرین پنجشنبه ماه نوامبر برگزار می‌شود. از گذشته، بسیاری از خانواده‌ها پس از این تعطیلات برای خرید هدایای کریسمس و آماده‌شدن برای سال نو میلادی به فروشگاه‌ها مراجعه می‌کردند.

فروشندگان نیز از این فرصت استفاده کردند و تخفیف‌های ویژه‌ای برای جذب مشتریان در نظر گرفتند.

به‌مرور زمان، جمعه بعد از روز شکرگزاری به یکی از شلوغ‌ترین روزهای خرید تبدیل شد. فروشگاه‌ها برای جذب مشتری بیشتر، تخفیف‌های گسترده‌تری ارائه کردند و بلک فرایدی به یک رویداد شناخته‌شده در صنعت خرده‌فروشی تبدیل شد.

با گسترش اینترنت و فروشگاه‌های آنلاین، این مناسبت از فروشگاه‌های فیزیکی فراتر رفت و به یک رویداد جهانی خرید تبدیل شد.

بلک فرایدی چه زمانی برگزار می‌شود؟

بلک فرایدی تاریخ شمسی ثابتی ندارد؛ زیرا زمان برگزاری آن بر اساس روز شکرگزاری در آمریکا تعیین می‌شود.

این مناسبت همیشه در روز جمعه پس از چهارمین پنجشنبه ماه نوامبر برگزار می‌شود.

برای مثال:

• بلک فرایدی ۲۰۲۴: جمعه ۲۹ نوامبر

• بلک فرایدی ۲۰۲۵: جمعه ۲۸ نوامبر

• بلک فرایدی ۲۰۲۶: جمعه ۲۷ نوامبر

بنابراین، اگر قصد خرید در این مناسبت را دارید، بهتر است از چند روز قبل محصولات مورد نظرتان را بررسی کنید تا بتوانید تخفیف‌های واقعی را راحت‌تر تشخیص دهید.

بلک فرایدی چه تفاوتی با سایبر ماندی دارد؟

یکی دیگر از مناسبت‌های مرتبط با بلک فرایدی، سایبر ماندی (Cyber Monday) است.

سایبر ماندی معمولاً در دوشنبه بعد از روز شکرگزاری برگزار می‌شود و تمرکز اصلی آن بر تخفیف‌های فروشگاه‌های اینترنتی است.

تفاوت این دو مناسبت را می‌توان به شکل زیر خلاصه کرد:

البته امروزه این مرزبندی چندان قطعی نیست؛ زیرا بسیاری از فروشگاه‌ها در هر دو مناسبت، هم به‌صورت حضوری و هم آنلاین تخفیف ارائه می‌کنند.

چرا بلک فرایدی در سراسر جهان محبوب شده است؟

بلک فرایدی ابتدا یک رویداد خرید در آمریکا بود، اما به‌مرور در کشورهای مختلف نیز مورد توجه قرار گرفت.

چند عامل مهم در گسترش این مناسبت نقش داشته‌اند:

۱. تخفیف‌های ویژه و فرصت خرید اقتصادی

یکی از مهم‌ترین دلایل محبوبیت بلک فرایدی، امکان خرید محصولات با قیمت کمتر است. بسیاری از افراد خریدهای ضروری خود را به این روز موکول می‌کنند تا از پیشنهادهای فروشگاه‌ها استفاده کنند.

۲. گسترش فروشگاه‌های اینترنتی

با افزایش خرید آنلاین، مشتریان دیگر نیازی ندارند برای استفاده از تخفیف‌ها ساعت‌ها در صف فروشگاه‌ها منتظر بمانند. آن‌ها می‌توانند محصولات مختلف را در وب‌سایت‌ها بررسی و مقایسه کنند.

۳. تبلیغات گسترده برندها

برندها و فروشگاه‌ها با استفاده از تبلیغات، ایمیل مارکتینگ، شبکه‌های اجتماعی و کمپین‌های فروش، مشتریان را از تخفیف‌های خود مطلع می‌کنند.

۴. تنوع محصولات تخفیف‌خورده

در بلک فرایدی معمولاً گروه‌های مختلفی از محصولات شامل تخفیف می‌شوند؛ از لوازم دیجیتال و پوشاک گرفته تا لوازم خانه، آشپزخانه و وسایل سفر.

۵. شروع خریدهای کریسمس

در بسیاری از کشورها، بلک فرایدی آغاز جدی خرید هدایای کریسمس محسوب می‌شود. به همین دلیل، این مناسبت برای فروشندگان و خریداران اهمیت زیادی دارد.

بلک فرایدی در ایران چیست؟

در ایران نیز بلک فرایدی در سال‌های اخیر به یک فرصت تبلیغاتی و فروش برای فروشگاه‌های اینترنتی و حضوری تبدیل شده است.

بسیاری از فروشگاه‌ها در این مناسبت کمپین‌هایی با عنوان جمعه سیاه برگزار می‌کنند و محصولات خود را با تخفیف‌های ویژه عرضه می‌کنند.

البته برخلاف آمریکا، بلک فرایدی در ایران یک تعطیلی رسمی یا مناسبت سنتی نیست؛ بلکه بیشتر به‌عنوان یک رویداد تجاری و بازاریابی شناخته می‌شود.

فروشگاه‌های مختلف ممکن است تخفیف‌های خود را در روزهای نزدیک به جمعه سیاه آغاز کنند یا کمپین فروش ویژه‌ای را برای چند روز ادامه دهند.

برای خریداران ایرانی، این مناسبت می‌تواند فرصت مناسبی برای تهیه وسایل مورد نیاز خانه، لوازم آشپزخانه، اکسسوری، محصولات شخصی و هدایای کاربردی باشد.

در بلک فرایدی چه محصولاتی بخریم؟

اگر قصد دارید از تخفیف‌های جمعه سیاه استفاده کنید، بهتر است سراغ کالاهایی بروید که واقعاً به آن‌ها نیاز دارید.

چند گروه محصول که می‌توانید در این مناسبت بررسی کنید عبارت‌اند از:

۱. لوازم خانه و آشپزخانه

وسایلی مانند ظروف پذیرایی، سرویس آشپزخانه، ماگ، فلاسک، نظم‌دهنده‌ها و ابزارهای کاربردی آشپزی می‌توانند گزینه‌های مناسبی برای خرید باشند.

۲. لوازم سفر و کمپینگ

اگر اهل سفر و طبیعت‌گردی هستید، می‌توانید در بلک فرایدی محصولاتی مانند قمقمه، چراغ کمپینگ، تجهیزات سفر، کیف و لوازم کاربردی طبیعت‌گردی را بررسی کنید.

۳. اکسسوری و وسایل شخصی

کیف پول، جاکارتی، لوازم نگهداری وسایل شخصی و اکسسوری‌های کاربردی نیز می‌توانند انتخاب‌های مناسبی باشند.

۴. لوازم دکوری و هدیه

شمع، جاشمعی، ظروف دکوری و وسایل تزئینی از جمله محصولاتی هستند که می‌توانند برای هدیه‌دادن یا زیباترکردن فضای خانه مناسب باشند.

نکات مهم برای خرید هوشمندانه در بلک فرایدی

با وجود تخفیف‌های جذاب، نباید هر محصولی را صرفاً به دلیل درج درصد تخفیف خریداری کنید. برای داشتن خریدی هوشمندانه، نکات زیر را در نظر بگیرید:

1. قیمت محصول را از قبل بررسی کنید: قیمت پیش از تخفیف را با قیمت واقعی بازار مقایسه کنید.

2. لیست خرید تهیه کنید: پیش از شروع کمپین، محصولات مورد نیاز خود را مشخص کنید.

3. به کیفیت توجه کنید: تخفیف بالا نباید باعث نادیده‌گرفتن کیفیت محصول شود.

4. فروشگاه معتبر انتخاب کنید: از فروشگاه‌هایی خرید کنید که اطلاعات تماس، شرایط ارسال و قوانین بازگشت کالا را شفاف اعلام می‌کنند.

5. توضیحات محصول را بخوانید: مشخصات، ابعاد، جنس و ویژگی‌های کالا را پیش از ثبت سفارش بررسی کنید.

6. از خرید هیجانی خودداری کنید: فقط به دلیل محدودبودن زمان تخفیف، محصولی را که به آن نیاز ندارید خریداری نکنید.

7. هزینه ارسال و شرایط مرجوعی را بررسی کنید: گاهی هزینه‌های جانبی می‌توانند مزیت تخفیف را کاهش دهند.

جمع‌بندی؛ بلک فرایدی فرصتی برای خرید هوشمندانه

بلک فرایدی یا جمعه سیاه یکی از بزرگ‌ترین رویدادهای تخفیف و خرید در جهان است که هر سال در جمعه پس از روز شکرگزاری آمریکا برگزار می‌شود.

نام این مناسبت در ابتدا با شلوغی خیابان‌ها و فروشگاه‌های فیلادلفیا ارتباط داشت، اما بعدها فروشندگان توضیح دیگری درباره آن ارائه کردند که به تبدیل زیان مالی به سود اشاره دارد.

امروزه بلک فرایدی به یک رویداد جهانی تبدیل شده و فروشگاه‌های مختلف از آن برای معرفی محصولات و ارائه تخفیف‌های ویژه استفاده می‌کنند.

اگر قصد خرید در این روز را دارید، بهتر است از قبل محصولات مورد نیازتان را مشخص کنید، قیمت‌ها را مقایسه کنید و به کیفیت کالا توجه داشته باشید. به این ترتیب می‌توانید از تخفیف‌های جمعه سیاه استفاده کنید و خریدی آگاهانه‌تر داشته باشید.

سوالات متداول درباره بلک فرایدی

بلک فرایدی چیست؟

بلک فرایدی یا جمعه سیاه یک رویداد تجاری و تخفیفی است که هر سال در جمعه پس از روز شکرگزاری آمریکا برگزار می‌شود و فروشگاه‌ها در آن محصولات مختلف را با قیمت‌های ویژه عرضه می‌کنند.

چرا به آن جمعه سیاه می‌گویند؟

این اصطلاح در دهه ۱۹۵۰ و ۱۹۶۰ میلادی در فیلادلفیا برای توصیف شلوغی و ترافیک روز بعد از شکرگزاری استفاده می‌شد. بعدها روایت تبدیل زیان فروشگاه‌ها به سود نیز به این نام نسبت داده شد.

بلک فرایدی ۲۰۲۶ چه روزی است؟

بلک فرایدی سال ۲۰۲۶ برابر با جمعه ۲۷ نوامبر است.

آیا بلک فرایدی در ایران هم برگزار می‌شود؟

بله، بسیاری از فروشگاه‌های اینترنتی و حضوری در ایران نیز کمپین‌های تخفیفی بلک فرایدی برگزار می‌کنند؛ البته این مناسبت در ایران تعطیلی رسمی محسوب نمی‌شود.

تفاوت بلک فرایدی و سایبر ماندی چیست؟

بلک فرایدی جمعه پس از روز شکرگزاری است و شامل فروش حضوری و آنلاین می‌شود؛ اما سایبر ماندی در دوشنبه بعد از آن برگزار می‌شود و بیشتر بر خرید اینترنتی تمرکز دارد.

آیا تمام تخفیف‌های بلک فرایدی واقعی هستند؟

خیر. ممکن است بعضی فروشگاه‌ها تخفیف‌های واقعی ارائه کنند و برخی دیگر قیمت‌های قبلی یا درصد تخفیف را به شکلی نمایش دهند که جذاب‌تر به نظر برسد. بهتر است قیمت محصول را پیش از شروع کمپین بررسی کنید.